Jedynie w wielkich aglomeracjach miejskich, do których nadal licznie przybywają emigranci z Polski, sytuacja jest lepsza. Słabnie także działalność wielu organizacji polonijnych, głównie kombatanckich oraz ściśle związanych z polskimi parafiami. W wielu wypadkach, po zamknięciu parafii, niszczeją polskie kościoły lub są sprzedawane innym wyznaniom. Często po nich nie pozostaje później żaden ślad. Szkoda, że tak się dzieje. Skoro nie możemy zatrzymać tych procesów integracyjnych i asymilacyjnych, to przynajmniej postarajmy się, by zachować pamięć i zabezpieczyć jak najwięcej materiałów i informacji o ich istnieniu i działalności.

W Orchard Lake, przy Polskim Seminarium Duchownym św. Cyryla i Metodego, istnieje Centralne Archiwum Polonii. Od lat gromadzone są w nim dokumenty i inne materiały dotyczące polskich parafii i organizacji polonijnych. Wielkie zasługi w tym dziele ma ks. Prałat Roman Nir, dotychczasowy archiwista. Teraz materiały te są porządkowane i opracowywane według najnowszych metod i środków stosowanych w archiwach. Zostaną sporządzone spisy i inwentarze (katalogi), które po wpisaniu do Zintegrowanego Systemu Informacji Archiwalnej, będą dostępne przez internet dla wszystkich zainteresowanych. Zamierzamy skanować wiele najważniejszych dokumentów i umieszczać je we wspomnianym systemie, aby bez konieczności przyjazdu do naszego archiwum, można było się z nimi zapoznać.

Od kilku miesięcy dyr. Archiwum jest ks. Dr Stanisław Flis. W Orchard Lake pracuje od 1986 roku. Początkowo zajmował się głównie rekrutacją studentów z Polski do naszego seminarium. Był też jednym z wychowawców, prowadził wykłady z teologii pastoralnej oraz na temat akulturacji i inkulturacji stdentów z Polski. Od 10-ciu lat jest także dyr. Polsko Amerykańskiego Centrum Liturgicznego i wydawcą mszalika Pan z Wami oraz materiałów homiletycznych dla księży – Słowo i Liturgia. Pracę na wszystkich stanowiskach zawsze wypełniał bardzo rzetelnie i z największym poświęceniem. Zostało to zauważone i uhonorowane przez Stowarzyszenie Księży Polsko Amerykańskich (PAPA), które w dniu 16 kwietnia, 2010, na zakończenie swojego ogólno-krajowego zjadu, przyznało mu nagrodę im. Księdza Leopolda Moczygemby. Jest to najwyższe odznaczenie, które nadawane jest za pracę na rzecz Polonii i duszpasterstwa polonijnego.

 Składając podziękowanie i gratulacje, wyrażamy też radość i nadzieję, że nadal będą gromadzone i właściwie zabezpieczone materiały dotyczące polskich parafii i Polonii amerykańskiej. Ks. Stanisław Flis pragnie zaapelować do wszystkich polskich księży i działaczy polonijnych, aby podjęli ten wysiłek zabezpieczenia pamięci o wielkim dorobku Polonii. Prosimy o współpracę, o przysyłanie do naszego archiwum ksiąg jubileuszowych, zdjęć kościołów i zabudowań parafialnych, opisów i dokumentów z działalności polskich organizacji, zdjęć i opisów zachowywanych polskich zwyczajów i tradycji, obchodzonych świąt narodowych itd. W archiwum naszym zachowamy także spisane wspomnienia i pamiętniki osób prywatnych, płyty, nagrania oraz filmy dotyczące życia i zwyczajów polonijnych. Nie przechowujemy w archiwum książek oraz przedmiotów i innych pamiątek znacznych rozmiarów. Książki przekazujemy do naszej biblioteki, a pamiątki i inne nadesłane przedmioty lub obrazy umieszczamy w naszych muzeach lub galerii sztuki.

Seminarium Polskie św. Cyryla i Metodego obchodzi w tym roku jubileusz 125-lecia. Główne uroczystości jubileuszowe odbędą się 22 lipca, 2010. Serdecznie na nie zapraszamy całą Polonię. Jest to przepiękne dzieło naszych praojców, świadectwo ich wiary i poświęcenia, obecnie jedyna tak wielka instytucja polonijna. W niej odnajdujemy przeszłość i teraźniejszość Polonii, wczoraj i nasze jutro na ziemi amerykańskiej. Niech więc te myśli nas łączą i zachęcają do ofiarności i troski o nią, aby przez następne lata mogła jeszcze lepiej służyć Kościołowi i Polonii amerykańskiej.